Gas (opłata sieciowa)
Opłata płacona walidatorom za wykonanie transakcji w blockchainie.
Gas to paliwo blockchainu. Każda operacja (transfer, swap, mint NFT) kosztuje określoną liczbę 'jednostek gazu' × cena (gwei na ETH, satoshi/byte na BTC). Cena gazu rośnie przy obciążeniu sieci (np. NFT mint, hot moment). Optymalizacja: skomplikowane operacje (swap DEX) kosztują więcej niż prosty transfer ETH. L2 (Arbitrum, Base) drastycznie obniżają gas (10–100x taniej). Solana ma stałe niskie opłaty (~$0.001).
W prostych słowach
Każda transakcja w blockchainie kosztuje opłatę dla osób utrzymujących sieć. Na Ethereum nazywa się to gas i rośnie, gdy sieć jest zatkana. Prosty transfer to kilka dolarów, skomplikowany swap kilkadziesiąt. Sieci L2 (Arbitrum, Base) i Solana mają opłaty po grosze.
Przykład
Transfer ETH typowo: 21 000 gas × 20 gwei = 0.00042 ETH (~$1.5). Swap Uniswap: 150 000 gas × 20 gwei = 0.003 ETH (~$10). Podczas NFT mint hot: 200+ gwei = swap kosztuje $100+. Na Arbitrum: ten sam swap ~$0.30. Na Solanie: ~$0.001.
Inne nazwy: gas fee, opłata gazowa, gwei, network fee